Retrodoos: He-man and the Masters of the Universe

In deze rubriek blikken we terug naar de cartoon glorie van weleer. De tekenfilms waar we allemaal groot mee zijn geworden en de pareltjes die we misschien net even gemist hebben. Vandaag kijken we terug naar He-man and the Masters of the Universe.

He-man is ongetwijfeld één van de grootste tekenfilmhelden uit de jaren 80 van de vorige eeuw en zonder twijfel ook één van de grootste speelgoed successen. Toeval? Dacht het niet. Een goedkoop geproduceerde tekenfilm bedoeld om de actiefiguren van speelgoedmaker Mattel aan tere kinderzieltjes te slijten, werd één van de succesverhalen van de jaren 80. Tevens zette He-man and the Masters of the Universe ook een trend want menig tekenfilmserie uit de jaren 80 is gebaseerd op een speelgoedlijn.

Speelgoed Komt Tot Leven

Aan het begin van de jaren 80 wordt een wet, die strikte regels had opgesteld voor reclame gericht aan kinderen, versoepeld in de Verenigde Staten. De eerste speelgoedfabrikant die handig gebruikt maakt van de versoepelde wet is Mattel, maker van onder andere de Barbie. Verbolgen dat de speelgoed poppetjes van Star Wars zo’n succes zijn bij lucratieve doelgroep van pre-puberale jongens wil Mattel ook een speelgoedlijn hebben die jongens tot de verbeelding spreekt. Het antwoord van Mattel is een super gespierde barbaar inclusief zwaard, namelijk He-man. De mold van het actiefiguur van He-man wordt hergebruikt om zo een leger van ‘action figures’ te maken die onder de naam Masters of the Universe verkocht zullen worden. De term action figure wordt door Mattel geïntroduceerd om een duidelijk onderscheid te maken tussen poppen, dat geassocieerd wordt met speelgoed voor meisjes, en poppen-voor-jongens; de action figure.

Om de figuren onder de aandacht te brengen, wordt hulp ingeschakeld van de Amerikaanse animatiestudio Filmation. Filmation zal een tekenfilmserie rond de action figures van The Masters of the Universe maken. Mattel’s instructie is vrij simpel: ‘Breng alle speelgoed figuren zoveel mogelijk in beeld’, maar Filmation gaat een stap verder en maakt een boeiende serie die het verhaal van goed tegen kwaad op de planeet Eternia vertelt in een fantasy/sci fi combinatie – een opvallend vaak gebruikte combinatie in tekenfilms uit de jaren 80 zoals eerder correct opgemerkt door collega John.

In He-man and the Masters of the Universe is Prins Adam de blonde sullige prins van de planeet Eternia met het vage bloempot kapsel, gehuld in een roze broek en paarse trui die in het dagelijks leven liever lui dan moe is. Maar als Prins Adam zijn magische zwaard boven zijn hoofd houdt en de magische woorden: “By the power of Grayskull!” brult, verandert de weke Prins Adam in de machtigste man van het universum, namelijk de zonnebank bruine, hevig gespierde en uit zijn voegen barstende He-man – met nog steeds hetzelfde bloempot kapsel. Prins Adam’s bange huisdier Cringer, een geel gestreepte groene tijger, transformeert in de heldhaftige Battle Cat.

Prins Adam heeft zijn magische zwaard en de bijbehorende krachten van de Sorceress gekregen die bewaker van het magische kasteel Grayskull is. Skeletor is de snoodaard in de serie die er alles aan doet om Castle Grayskull over te nemen omdat daar een machtige krachtbron is die de bezitter controle over Eternia zou geven. Skeletor staat in mijn top vijf van coolste tekenfilmschurken. Waarom? Zijn hoofd is een skull. Hoe kwaadaardiger kan het?

De verscheidenheid aan speelgoedfiguren betekent dat ook in de tekenfilmserie vele personages onderdeel uitmaken van de strijd tussen goed en kwaad. In de strijd tegen Skeletor wordt He-man bijgestaan door een vaste kern bestaande uit Man-at-Arms de wapenspecialist, zijn adoptiedochter Teela, een roodharige hottie die ook overweg kan met een zwaard, En tenslotte Orko, een klungelige tovenaar uit een andere dimensie. Skeletor daarentegen staat niet alleen. Hij wordt op zijn beurt terzijde gestaan door zijn onderdanen Evil Lyn, Beast Man, Trap Jaw, Try Clops en Merman.

Elke aflevering is een losstaand verhaal waarin He-man en zijn vrienden hun krachten aanwenden om de bewoners van Eternia te beschermen tegen het kwaad. Maar eigenlijk is elke aflevering een reclameblok van twintig minuten voor de verschillende actiefiguren uit de Masters of the Universe lijn. Naast de vaste kern spelen andere personages regelmatig gastrollen zoals bijvoorbeeld Ram Man, Stratos en Buzz Off, wat uiteraard gratis reclame is voor desbetreffende figuren. Ondanks de commerciële ondertoon blijkt He-man een zeer genietbare serie voor kinderen. De veelheid aan personages met ieder een unieke persoonlijkheid en speciale krachten, het gevecht tussen goed en kwaad en een magische wereld zijn allemaal elementen die moeilijk te weerstaan zijn voor kleine jongetjes.

Einde Van Een Fenomeen

Commercieel is He-man een groot succes. Er worden wereldwijd miljoenen figuurtjes van He-man and the Masters of the Universe verkocht. Op het toppunt wordt zelfs een live-action film gemaakt van He-man and the Masters of the Universe die in 1987 uitkomt met Dolph Lundgren in de rol van He-man. Voor degene die Dolph Lundgren niet kennen, dit was een grote actieheld in de jaren 80. Jammer genoeg neemt de interesse in He-man rond deze periode af. Mede daardoor wordt de film een flop, maar misschien ook omdat het geen beste film is. Nieuwe speelgoed figuren kunnen op evenmin interesse rekenen in de tot dan toe succesvolle speelgoedlijn. De omzet van He-man actiefiguren neemt zelfs met bijna 90% af in 1987. Met het falen van de speelgoedlijn houdt de bestaansreden voor de tekenfilm op. Mattel draait de geldkraan dicht. Met dezelfde snelheid waarmee He-man een succes is geworden, wordt He-man definitief de nek omgedraaid door Mattel.

Nieuwe Avonturen

In de jaren 90 heeft Mattel een nieuw succes nodig en wordt He-man weer van stal gehaald. Wat doe je als je een succesverhaal wilt uitmelken voor een nieuwe generatie? Je verandert het design van alle personages zodat ze onherkenbaar zijn in vergelijking met eerdere incarnaties en sloopt alle elementen eruit die leuk waren aan het origineel. In The New Adventures of He-man is He-man een ruimtevaartpiloot met een paardenstaartje als kapsel. De kracht van He-man moet ongetwijfeld in zijn bloempot kapsel hebben gezeten want in deze nieuwe serie is hij bij lange na niet meer de meest krachtige man in het universum, maar eerder een slappeling. Het scheelt dat Skeletor verworden is tot een kinderlijke schurk met een dreigingsfactor van nul. Zijn eerdere skull design als hoofd ziet er nu lachwekkend uit met uitpuilende ogen en hazentanden. Het gevecht tussen He-man en Skeletor heeft zich verplaatst van Eternia naar de planeet Primus. Hierdoor zijn He-man en Skeletor de enige bekenden uit de originele serie. Indien euthanasie toentertijd was toegestaan dan had deze nieuwe He-man er als eerste recht op. Het zal geen verrassing zijn dat niemand deze He-man wilde zien, laat staan de poppetjes van dit mietje eersteklas wilde kopen. De serie en de speelgoedlijn worden dan ook snel stop gezet in verband met slechte verkoopcijfers van de speelgoedlijn.

He-man In Het Nieuwe Millenium

Aan het begin van de 21e eeuw krijgt He-man een derde leven. Ditmaal blijft Mattel dicht bij huis. Uit wordt gegaan van de originele serie uit de jaren 80, geupdate voor een nieuwe generatie. Alle bekende personages uit de jaren 80 versie zijn weer van de partij maar dan in een iets modernere jasje. Prins Adam en Teela hebben een verjongingskuur ondergaan en zijn tieners in deze nieuwe serie die wederom de titel He-man and the Masters of the Universe draagt. In vergelijking met de originele serie zit er meer lijn in de verhalen, al wordt de originele serie wel als basis gebruikt. Zo wordt in de eerste afleveringen het ontstaan van Skeletor uitgelegd, wat tot gevolg heeft dat Prins Adam door de Sorceress wordt gerekruteerd om te veranderen in He-man. Hoewel het merendeel van de afleveringen op zichzelf staande episodes zijn, loopt in elk seizoen een rode draad door de afleveringen eindigend in een seizoensclimax.

De serie is een waardige opvolger en genietbaar voor nieuwe kijkers alsook fans van de originele serie. Het bestaansrecht voor de serie blijft echter de speelgoedpoppetjes. Zodra die uit de handel worden gehaald is het ook meteen het einde voor de tekenfilmserie. Na amper 39 afleveringen wordt ook uit deze serie de stekker getrokken.

De Eerste Action Figure

De term action figure is door Mattel bedacht speciaal om de specifieke Masters of the Universe poppetjes aan te duiden en te onderscheiden van de ‘meisjespoppen’. In vergelijking met hedendaagse speelgoed lijken de poppetjes van de Masters of the Universe misschien primitief. Maar toen ze oorspronkelijk uitkwamen, waren ze wel degelijk innovatief. Nog belangrijker, ze vielen op, waren leuk en als jochie wilde je ze gewoon hebben.

Het lichaam van bijna elk figuur is gebaseerd op dezelfde mold en heeft daarom dezelfde houding en proporties. Het enige wat varieert zijn de paint jobs, de hoofden, verschillende accessoires en aansprekende namen wat toch een unieke en diverse set figuren creëert. Elk figuur heeft ook zijn eigen gimmick, zoals een automatisch slaande beweging, water sproeiend wapen etc. Een mini comic boek zit ook inbegrepen bij elk figuur. De oudere figuren zijn inmiddels gewilde collector items geworden.

TV reclame voor Castle Gray Skull:

Productie

De oorspronkelijke serie is gemaakt door de Amerikaanse tekenfilmstudio Filmation die nog meerdere jaren 80s klassiekers heeft gemaakt, zoals She-ra, Bravestarr en nog vele anderen. In totaal zijn 130 afleveringen gemaakt. Omdat budgeten voor TV animatie vele malen lager zijn dan het budget voor een animatiefilm moet de productie ook zo goedkoop mogelijk gedaan worden. Filmation heeft samen met Hanna Barbera in dat opzicht geen goede naam omdat de animaties er goedkoop uitzien. Voor He-man wordt veelvuldig gebruik gemaakt van rotoscoping en gerecyclede animatie scenes. Filmation heeft (helaas) haar deuren begin jaren 90 voorgoed moeten sluiten.