Interview: Hans Rutten van The Gathering

The Gathering timmert inmiddels al zo’n twintig jaar aan de weg op muzikaal gebied. Hun muzikale spectrum varieert van metal tot progressieve rock, maar blijft altijd warm en sfeervol. Afgelopen weekend waren ze de headliner voor de zaterdagavond op de Elf Fantasy Fair in Arcen en had ik de kans om even met Hans Rutten, de mede-oprichter en drummer, te praten.

Een stukje historie

bron: twitterpage van de band

The Gathering werd in 1989 opgericht door de broers Hans en René Rutten, en was een van de bands die aan de wieg stond van de Nederlandse (death) metal.  De eerste albums richtten zich meer op de death metal, maar de band begon zich vanaf 1995 meer te richten op een symfonische ‘sound’.  Met Mandylion in 1995 kwam de doorbraak: hun album was atmosferisch heel sterk en de metal had zware progressieve rock invloeden. Dit album was het eerste album dat ze opnamen met zangeres Anneke van Giersbergen. Deze nieuwe sound werd ontzettend goed ontvangen in de Nederlandse metal- en rock scene – de single ‘Strange Machines’ komt nog steeds wel eens voorbij in de beste songs allertijden lijsten op bijvoorbeeld radio Kink FM.

Inmiddels is de band goed voor zo’n dertien albums (EPs en live albums meegeteld) en zijn ze een goede bekende in de rock- en metalscene in Nederland, maar ze zijn bijvoorbeeld ook heel groot in Zuid-Amerika.

The Gathering vernieuwt zichzelf met ieder album; ze zijn niet wars van experimenteren met geluiden en invloeden. Psychedelica, progressieve metal, rock, het komt allemaal langs in de albums van deze band. Maar ze experimenteerden ook met vormen: buiten de prachtige release Black Light District (2002) op EP, was How To Measure A Planet (1998) was bijvoorbeeld een dubbelalbum, waarbij de tweede cd zowat volledig bestond uit 1 liedje. Sleepy Buildings uit 2003 was dan bijvoorbeeld weer een geheel semi-accoustisch Greatest Hits album, waarbij sommige van hun liedjes volledig herschreven werden.

In 2007 kwam er echter nieuws dat insloeg bij de fans en de band als een bom: zangeres Anneke van Giersbergen wilde zich gaan richten op haar eigen solo projecten en wilde de band verlaten. Augustus 2007 was de laatste show die zij deed met The Gathering en daarna was het terug naar de studio voor de overige bandleden om hard te gaan nadenken over wat nu. Van Giersbergen was toch het gezicht van de band geworden in de jaren dat ze bij de band zat en haar unieke kristalheldere stem had hen veel fans bezorgd.

Na een periode van bezinning werd haar vervangster aangekondigd in de vorm van de Noorse Silje Wergeland. In 2009 kwam het nieuwe album The West Pole uit, waarop duidelijk te horen was dat hoewel ze het oude materiaal prima van Anneke van Giersbergen kon meezingen, ze toch ook haar eigen geluid en impuls bracht aan de band.

En nu stonden ze afgelopen zaterdag dus als headliner op de Elf Fantasy Fair te Arcen! Ik kreeg de kans om mede-oprichter en drummer Hans Rutten even te spreken over zijn ervaringen op de Fair, het concert van die avond, hun nieuwe album The West Pole, hun ervaringen met de nieuwe zangeres Silje en hun plannen voor de toekomst.

Fangirl

Lang geleden in 1998 kreeg ik van een vriend van mij het Mandylion album om te beluisteren. Hij dacht dat ik het wel leuk zou vinden en hij had daar zeker gelijk in. Eigenlijk vanaf het moment dat ik “Sand and Mercury” hoorde terwijl ik in bed lag, in het donker en wegdroomde op de prachtige melodieen, was ik een fan. Ik zag The Gathering voor het eerst live in de Melkweg in Amsterdam in 2003 en ben sindsdien eigenlijk iedere keer dat ze in de buurt waren wel gaan kijken naar hun concerten (in totaal een keer of acht denk ik), aangezien de band live enorm sterk is. Ook had ik de kans om aanwezig te zijn bij de opnames van hun live DVD A Sound Relief in Paradiso. Erg indrukwekkend! je kunt je dus wel voorstellen dat ik best nerveus was tegen de tijd dat ik mocht gaan zitten met Hans. We gingen samen zitten in de backstage area bij de Main Stage en hij was erg vriendelijk en nam alle tijd voor me.

Hans Rutten, backstage op de EFF

De Fantasy Fair en Geekisme

De band was nog niet zo lang aanwezig op de Fantasy Fair, maar ze waren erg onder de indruk van de sfeer en de fantasievolle uitdossingen van de bezoekers van het evenement. “Het past wel goed bij de sfeer die wij uitdrukken met onze muziek,” vond Hans, refererend naar de atmosferische tonen die The Gathering over het publiek uit zou storten die avond. Ik kon het daar alleen maar mee eens zijn.

Toen ik hem vroeg of hij zelf wel eens naar de Fantasy Fair geweest was moest hij dat ontkennen, maar hij was wel van plan om voor het concert nog even rond te gaan lopen op het terrein en lekker te gaan rondkijken. Hij is geen enorme geek vond hij zelf, maar hij heeft wel de Lord Of The Rings en Star Wars films op DVD thuis. En qua gadgets heeft hij een iPhone waar hij erg blij mee is. (“Maar ik ga niet met apple stickers op mijn auto rondrijden hoor!” voegde hij daar nog aan toe en lachte.)

Silje en The West Pole

Sinds 2009 is The Gathering in de nieuwe formatie met Silje Wergeland aan het touren. Gelukkig is Silje door de fans en tijdens concerten erg goed ontvangen en daar is Hans ook erg blij mee. “Het vertrek van Anneke was toch wel een beetje te vergelijken met een scheiding,” vertelde hij. “En je weet natuurlijk nooit hoe de fans gaan reageren. Maar zoals wij onszelf met ieder album vernieuwen hebben we wel gemerkt dat je met ieder album fans kwijt raakt en er weer nieuwe bij komen en uiteindelijk was dit niet heel erg anders. Vooral in Zuid Amerika is Silje goed ontvangen, die fans zijn heel erg trouw.”

The West Pole

De band heeft met The West Pole ingestoken op een soort doorsnede van de muzikale geschiedenis van de band: de nieuwe plaat bevat zowel het steviger gitaarwerk (zoals vroeger hun handelsmerk was), maar ook gevoeligere liedjes (zoals op de latere albums zoals Souvenirs en Home. Ook hebben ze gebruik gemaakt van gastzangeressen op dit album, waardoor de vocale sound van de band nog even iets extra gevarieerder wordt. Toen ik vroeg of er in de toekomst ook getourd gaat worden met de gastzangeressen ontkende hij dat: “Die liedjes spelen we niet op het moment… we spelen op het moment zowel oudere liedjes uit het verleden, alswel liedjes van het nieuwe album.” Lekker gevarieerd dus! De band ontkent haar verleden zeker niet, maar kijkt ook met frisse moed naar de toekomst.

De toekomst

Het is nog niet bekend wanneer er een nieuw album uit gaat komen. “We zitten wel vol met ideeën en inspiratie,” vertelde Hans. Hij bleef wat vaag over hoe het nieuwe materiaal er uit zou kunnen gaan zien, maar hij sloot samenwerkingen met gastzangeressen zoals Marcella Bovio of wellicht zelfs mannelijke stemmen zeker niet uit. Het is allemaal helemaal open en de band kijkt met een frisse blik aan tegen hun muzikale mogelijkheden.  “Waarschijnlijk willen we volgend jaar ergens een EP uitbrengen met nieuw materiaal, maar dat zal waarschijnlijk pas eind 2011 worden.”

Ik kijk er in ieder geval al naar uit!

Achteraf

Aan het einde van het prettige interview dat ik had met Hans raadde ik hem aan om nog eventjes te gaan rondzwerven door de kasteeltuinen om de bijzondere sfeer op de Fair toch nog even op te snuiven en achteraf blijkt nu dat de band dat zeker gedaan heeft: op de Twitter van The Gathering wordt er vol amusement teruggekeken op hun dag op de Elf Fantasy Fair: “Great gig at #elfffarcen. Lots of impressions! I mean, you don’t often see Michael Jackson walking with an Orc.. Thanks u all!!!”